ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΠΟΝΟΥ

Ημερολόγιο του Πόνου: Σε ασθενείς με χρόνιο πόνο, συνηθισμένη πρακτική των γιατρών και θεραπευτών είναι να τους συστήνουν την δημιουργία "ημερολόγιο πόνου", ως πρώτο βήμα για να γνωριστούν με το πρόβλημα τους. Δηλαδή κάθε φορά που εμφανίζεται πόνος θα πρέπει να καταγράφονται πληροφορίες, χρήσιμες τόσο για τον ίδιο τον ασθενή, όσο και για τον θεραπευτή που έχει την ευθύνη της θεραπευτικής προσέγγισης.

 pain-diary-appsΣε ασθενείς με χρόνιο πόνο, συνηθισμένη πρακτική των γιατρών και θεραπευτών είναι να τους συστήνουν την δημιουργία "ημερολόγιο πόνου", ως πρώτο βήμα για να γνωριστούν με το πρόβλημα τους. Δηλαδή κάθε φορά που εμφανίζεται πόνος θα πρέπει να καταγράφονται πληροφορίες, χρήσιμες τόσο για τον ίδιο τον ασθενή, όσο και για τον θεραπευτή που έχει την ευθύνη της θεραπευτικής προσέγγισης.

Οι πληροφορίες που καταγράφονται είναι:

 

pain diary3▪ Ημερομηνία και ώρα.
▪ Δραστηριότητες προ της εμφάνισης (όπως: τι έφαγε, συναισθηματική φόρτιση, συνθήκες ύπνου και οτιδήποτε άλλο χρήσιμο).
▪ Εντοπισμός του πόνου.
▪ Περιγραφή του πόνου (πιεστικός, καυστικός κ.ά.).
▪ Ένταση του πόνου με τη χρησιμοποίηση της κλίμακας του πόνου από το 1 έως το 10 (όπου: 1-3 ελαφρύς, 4-5 μέτριος, 6-8 έντονος, 9-10 ανυπόφορος).
▪ Διάρκεια.
▪ Συνοδά συμπτώματα (ναυτία, ζάλη κ.ά.).
▪ Προσπάθεια αντιμετώπισης (φάρμακα, ή άλλα).
▪ Αποτέλεσμα τη προσπάθειας αντιμετώπισης, ή άλλες παρενέργειες.

Η πρακτική αυτή εφαρμόζεται επίσης και σε περιπτώσεις οξύ πόνου, όπως για παράδειγμα σε οξεία οσφυαλγία. Εντούτοις, από μελέτες προκύπτει πως σε περιπτώσεις τραυματισμού στον αυχένα (whiplash syndrome), η τήρηση ημερολογίου πόνου σχετίζεται με καθυστέρηση στην αποκατάσταση. Παρόλα αυτά, εξακολουθεί να συστήνεται η τήρηση ημερολογίου πόνου σε περιπτώσεις οξείας οσφυαλγίας, χωρίς να υπάρχουν σαφείς ενδείξεις για την αποτελεσματικότητα αυτής της πρακτικής.

Ο Robert Ferrari, Department of Medicine, University of Alberta, Canada και οι συνεργάτες του σχεδίασαν μια μελέτη για να διαπιστώσουν την αποτελεσματικότητα της τήρησης καθημερινού ημερολογίου πόνου στη πορεία αποκατάστασης της οξείας οσφυαλγίας.

ΜΕΛΕΤΗ

Ασθενείς με οξεία χαμηλή οσφυαλγία, χωρίστηκαν τυχαία σε δυο ομάδες: η μια ομάδα κρατούσε ημερολόγιο πόνου, ενώ η άλλη ήταν η ομάδα ελέγχου. Από το αρχικό σύνολο 62 ατόμων, τα 58 αξιολογήθηκαν μετά από 3 μήνες, τα 29 στην ομάδα που κρατούσε το ημερολόγιο πόνου και 29 στην ομάδα ελέγχου. Τα αρχικά δεδομένα συγκεντρώθηκαν μέσα στην πρώτη εβδομάδα από την έναρξη των συμπτωμάτων, αφορούσαν το φύλο, την ηλικία και τη βαθμολόγηση στο Oswestry Disability Questionnaire (ODQ). Στους ασθενείς που μετείχαν στην ομάδα που κρατούσε ημερολόγιο πόνου ζητήθηκε να καταγράφουν την εμπειρία του πόνου, χρησιμοποιώντας την κλίμακα από 1-10, σε καθημερινή βάση για 4 εβδομάδες. Επαναξιολόγηση έγινε σε τρεις μήνες από την έναρξη. Κατά την έναρξη και οι δυο ομάδες είχαν παρόμοια μέση ηλικία, φύλο και βαθμολόγηση στην κλίμακα ODQ.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Μετά από τρεις μήνες οι συμμετέχοντες στην ομάδα που κρατούσαν ημερολόγιο πόνου εμφάνισαν μικρότερο ποσοστό αποκατάστασης σε σχέση με την ομάδα ελέγχου (52 vs 79%, αντίστοιχα, p<0.05).

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

Η τήρηση ημερολογίου πόνου για 4 εβδομάδες σε περιπτώσεις οξείας χαμηλής οσφυαλγίας σχετίζεται με μειωμένο ποσοστό αποκατάστασης μετά από τρεις μήνες.

ΣΥΖΗΤΗΣΗ

Παρόλο που το ημερολόγιο πόνου εξυπηρετεί ένα χρήσιμο σκοπό, να διευκολύνει την επικοινωνία σχετικά με την συμπτωματολογία θεραπευτή - ασθενή, και την παρακολούθηση της πορείας των συμπτωμάτων, τα πλεονεκτήματα του δεν έχουν φανεί στη πράξη. Ακόμη περισσότερο η τήρηση ημερολογίου πόνου φαίνεται να επηρεάζει αρνητικά την αποκατάσταση. Η συστηματική καταγραφή των συμπτωμάτων από τον ασθενή, αυξάνει την αντίληψη προς αυτά, ανακαλώντας τα με μεγαλύτερη συχνότητα και ένταση.

Το αρνητικό με το ημερολόγιο είναι πως η αποκατάσταση, δηλαδή η μείωση της συμπτωματολογίας, καθορίζεται σε ένα βαθμό από την δυνατότητα του ασθενή να αντιλαμβάνεται τα συμπτώματα. Το ημερολόγιο πόνου, δεν επιτρέπει άμεσα στον ασθενή να μην αντιλαμβάνεται τα συμπτώματα, καθώς τα αναζητά στην προσπάθεια καταγραφής. Στη πραγματικότητα, μετά από τρεις μήνες, πιθανά το επίπεδο πόνου, και στις δυο ομάδες που αξιολογήθηκαν, να ήταν παρόμοιο, αλλά οι μετέχοντες στην ομάδα που τηρούσαν το ημερολόγιο να είχαν μεγαλύτερη επίγνωση του πόνου.

pain diary2

Αν αυτό συμβαίνει στον οξύ πόνο, τότε τι συμβαίνει στον χρόνιο;

Ο χρόνιος πόνος έχει διάρκεια μεγαλύτερη από τρεις μήνες και αποτελεί έκφραση παθολογικής λειτουργίας του νευρικού συστήματος. Είναι νόσος που περιλαμβάνει διάφορους μηχανισμούς και πρόκειται για πολύπλοκο βιολογικό, ψυχολογικό και κοινωνικό φαινόμενο. Ο ασθενής δεν πονά απλά, αλλά υποφέρει. Δηλαδή, εκτός της σωματικής πηγής του πόνου, υπάρχουν και άλλες συνιστώσες και επιδράσεις: το ψυχολογικό κομμάτι, το πνευματικό, το πολιτιστικό, καθώς και η κοινωνική διάστασή του. Πρόκειται γι' αυτό που χαρακτηρίζεται ως "ολικός πόνος". Ο δυνατός – ολικός πόνος συνδέεται με αρνητικά συναισθήματα, όπως το αίσθημα του αβοήθητου, αδυναμία, κατάθλιψη, απελπισία, θυμό, έντονο άγχος. Παραδείγματα χρόνιου πόνου είναι η ινομυαλγία, ο πονοκέφαλος, η ημικρανία, η οστεοαρθρίτιδα κ.α.pain diary

Ο χρόνιος πόνος στην πραγματικότητα δεν είναι τίποτε άλλο από την διαταραχή της λειτουργικής αρμονίας στον οργανισμό. Έχει, δηλαδή, διαταραχθεί η ομοιόσταση, η οποία εκφράζεται ως δυσλειτουργία του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος και μπορεί να εκδηλωθεί με ένα σύνολο αισθητικών, κινητικών ή νευρολογικών διαταραχών. Δηλαδή ο χρόνιος πόνος έχει να κάνει με την αντίληψη του εγκεφάλου στα επαναλαμβανόμενα ερεθίσματα που δέχεται από τη περιφέρεια και στην διαβίβαση δεδομένων που προκαλούν αυτά προς τους ιστούς της περιφέρειας. Όταν ο εγκέφαλος χρησιμοποιεί ανακριβείς πληροφορίες για να αξιολογήσει σε πόσο μεγάλο κίνδυνο βρίσκεται για παράδειγμα η μέση μας, τότε η ανταπόκρισή του δεν είναι αναλογική με τον πραγματικό κίνδυνο! Ο πόνος μεγαλώνει – αυξάνει ακόμη και όταν με τη φαντασία μας συνθέσουμε ή «δούμε» στο διαδίκτυο, στα ιατρεία ή εργαστήρια φυσικοθεραπείας που επισκεπτόμαστε, τις δραματοποιημένες εικόνες που αφορούν τη «βλάβη» στη μέση μας.

Στον χρόνιο πόνο υπάρχει μια λανθασμένη επίγνωση του πόνου, ως αποτέλεσμα πολύπλοκων χημικών/ορμονικών αλλαγών που συμβαίνουν στο σώμα. Η καθημερινή καταγραφή της εμπειρίας του πόνου είναι σε θέση να διαταράξει ακόμη περισσότερο την ήδη διαταραγμένη επίγνωση του πόνου.

Θα πρέπει να επανεξεταστεί η χρησιμότητα των ημερολογίων του πόνου τόσο σε οξύ, όσο και σε χρόνιο πόνο, τουλάχιστον μέχρι να υπάρξουν μελέτες που να υποστηρίζουν τα πλεονεκτήματα που υπόσχονται!

ΠΗΓΗ

Effect of a pain diary use on recovery from acute low back (lumbar) sprain

Robert Ferrari
Received: 22 May 2014 / Accepted: 19 June 2014 / Published online: 2 July 2014
© Springer-Verlag Berlin Heidelberg 2014

 

Τελευταία άρθρα

  • "ΠΙΑΣΙΜΟ" ΣΤΟΝ ΑΥΧΕΝΑ

    "ΠΙΑΣΙΜΟ" ΣΤΟΝ ΑΥΧΕΝΑ

    | Χαράλαμπος Τιγγινάγκας MSc | Αυχενικό Σύνδρομο

    Το «πιάσιμο» στον αυχένα είναι ένα πολύ συνηθισμένο σύμπτωμα που οδηγεί τους πάσχοντες να αναζητήσουν βοήθεια. Βέβαια πρόκειται για άτυπο όρο ομπρέλα, καθώς τα συμπτώματα κυμαίνονται από γενική δυσκαμψία του αυχένα έως πλήρη ακινησία με αφόρητο πόνο.

  • ΥΓΙΗΣ ΠΕΡΙΤΟΝΙΑ

    ΥΓΙΗΣ ΠΕΡΙΤΟΝΙΑ

    | Χαράλαμπος Τιγγινάγκας MSc | Περιτονία- Fascia

    Στη προσπάθεια για να διατηρήσετε τον εαυτό σας υγιή και προστατευμένο από τραυματισμούς, βασική προϋπόθεση είναι να διατηρήσετε την περιτονία υγιή, ώστε να είναι ελεύθερη η ροή των υγρών, η ολίσθηση και να υπάρχει ευκολία στη κίνηση. Τελικός στόχος παραμένει η διατήρηση της ομοιόστασης του σώματος, που σημαίνει σώμα σε φυσική και πνευματική ισορροπία.

  • ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ

    ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ

    | Χαράλαμπος Τιγγινάγκας MSc | Οστεοπόρωση

    Μελέτη που παρουσιάσθηκε στις 7 Σεπτεμβρίου στο American Heart Association’s Hypertension Scientific Sessions 2022, συσχετίζει την υψηλή αρτηριακή πίεση με την ταχύτερη γήρανση των οστών.

  • ΠΕΡΠΑΤΗΜΑ ΚΑΙ ΑΓΧΟΣ

    ΠΕΡΠΑΤΗΜΑ ΚΑΙ ΑΓΧΟΣ

    | Χαράλαμπος Τιγγινάγκας MSc | Άσκηση

    Σε πρόσφατη μελέτη από το Lise Meitner Group for Environmental Neuroscience at the Max Planck Institute for Human Development, διαπιστώθηκε ότι μια ώρα περπάτημα στο δάσος Grunewald στη Γερμανία, μείωσε το άγχος στους συμμετέχοντες, ενώ αντίθετα περπάτημα ίσης διάρκειας σε πολυσύχναστο δρόμο στην εμπορική περιοχή του Βερολίνου δεν είχε το ίδιο αποτέλεσμα.

  • ΙΝΟΜΥΑΛΓΙΑ ... υπό διερεύνηση!

    ΙΝΟΜΥΑΛΓΙΑ ... υπό διερεύνηση!

    | Χαράλαμπος Τιγγινάγκας MSc | Χρόνιος Πόνος - Ινομυαλγία

    Το σύνδρομο της Ινομυαλγίας (fibromyalgia) είναι μια συνηθισμένη και χρόνια διαταραχή, που χαρακτηρίζεται από διάχυτους μυϊκούς πόνους, κακουχία και πολλαπλά επώδυνα σημεία (tender points). Η ετοιμολογία του όρου “fibromyalgia” προέρχεται από την Λατινική λέξη fibro, που σημαίνει ιστός, και από τις Ελληνικές λέξεις myo και algia, που σημαίνουν μυς και άλγος (fibromyalgia = ινομυαλγία). Βρίσκουμε αναφορές για διάχυτο πόνο στο σώμα σε ιστορικά έγγραφά ακόμη πριν τον Μεσαίωνα, αλλά είναι καταπληκτικό ότι ακόμη και σήμερα αυτή η κατάσταση συνεχίζει να είναι υπό διερεύνηση.

  • ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΤΗΣ ΒΑΣΙΚΗΣ ΑΙΤΙΑΣ (Key Lesion)

    ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΤΗΣ ΒΑΣΙΚΗΣ ΑΙΤΙΑΣ (Key Lesion)

    | Χαράλαμπος Τιγγινάγκας MSc | Σκέψεις

    Η εμπεριστατωμένη αξιολόγηση αποτελεί βασική προϋπόθεση μιας αποτελεσματικής θεραπείας. Ένα απλοποιημένο σύστημα ελέγχου, μέσω του οποίου μπορούμε σε μικρό χρονικό διάστημα να αξιολογήσουμε ολόκληρο το σώμα, στην αναζήτηση της βασικής αιτίας είναι το ART. Το ακρώνυμο ART προέρχεται από τις λέξεις: Asymmetry – Restriction of motion – Tissue texture abnormalities (Ασυμμετρία – Περιορισμός της κίνησης – Ανωμαλία στην υφή του ιστού).

  • Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΤΟΝΙΑΣ ΣΤΟΝ ΠΟΝΟ ΤΗΣ ΜΕΣΗΣ

    Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΤΟΝΙΑΣ ΣΤΟΝ ΠΟΝΟ ΤΗΣ ΜΕΣΗΣ

    | Χαράλαμπος Τιγγινάγκας MSc | Περιτονία- Fascia

    Πολλές είναι οι αιτίες που μπορούν να προκαλέσουν πόνο στη μέση, οι περισσότερες από αυτές εξαρτώνται από τις συνήθειες που έχουμε υιοθετήσει στην καθημερινότητα μας. Η καθιστική ζωή, πολλές ώρες μπροστά στη τηλεόραση ή τον υπολογιστή, η διατροφή και το άγχος συμβάλλουν σημαντικά στη πρόκληση του πόνου στη μέση. Το ίδιο συμβαίνει επίσης από την υπερβολική καταπόνηση του σώματος, χωρίς την απαραίτητη προσαρμογή, όταν δηλαδή θέλουμε να κάνουμε περισσότερα από όσα πραγματικά έχουμε την ικανότητα να κάνουμε. Το αποτέλεσμα και στις δυο περιπτώσεις είναι πρόκληση μικροτραυματισμών στην περιτονία με επακόλουθο αποτέλεσμα τη φλεγμονή και τον πόνο.

  • ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΟΛΙΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

    ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΟΛΙΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

    | Χαράλαμπος Τιγγινάγκας MSc | Περιτονία- Fascia

    Ως κοινωνία, έχουμε επικεντρωθεί εδώ και πολύ καιρό στη διαίρεση, την αποσυναρμολόγηση και τη προσεκτική μελέτη των μικρότερων δομικών στοιχείων. Αυτή η προσέγγιση έχει οδηγήσει σε μεγάλη πρόοδο σε ορισμένους τομείς και σε ενισχυμένη κατανόηση των επί μέρους στοιχείων, αλλά οδήγησε επίσης σε μια πολύ περιορισμένη ολιστική κατανόηση αυτών που συμβαίνουν γύρω μας.

  • ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΗ ΓΙΑ ΜΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

    ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΗ ΓΙΑ ΜΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

    | Χαράλαμπος Τιγγινάγκας MSc | Manual Therapy

    Δεν είναι λίγες οι φορές που ως θεραπευτές καλούμαστε να φροντίσουμε ασθενείς τους οποίους με δυσκολία μπορούμε να αγγίξουμε εξαιτίας του πόνου. Τις περισσότερες φορές είναι αδύνατη μια διαφωτιστική κλινική αξιολόγηση και ακόμη πιο δύσκολή η θεραπευτική προσέγγιση χωρίς τον κίνδυνο να πονέσει περισσότερο ο ασθενής μας. Σε αυτές τις περιπτώσεις μια προσέγγιση είναι να μην κάνουμε τίποτα, χωρίς όμως να έχει αποδειχθεί ότι αυτό θα είναι ευεργετικό για τον ασθενή μας, αντίθετα πολλές φορές συσσωρεύει και άλλες δυσκολίες. Μια άλλη προσέγγιση είναι να υιοθετήσουμε μια στρατηγική θεραπευτικής προσέγγισης βήμα-βήμα. Δηλαδή, να δημιουργήσουμε τις προϋποθέσεις για μια αποτελεσματική θεραπεία.  

  • ΛΕΚΑΝΗ & ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗ ΣΤΗΛΗ: Μια σχέση αλληλεπίδρασης

    ΛΕΚΑΝΗ & ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗ ΣΤΗΛΗ: Μια σχέση αλληλεπίδρασης

    | Χαράλαμπος Τιγγινάγκας MSc | Σκέψεις

    Όταν ένας ασθενής παρουσιάζει αλλαγή στην ευθυγράμμιση της σπονδυλικής στήλης, είναι φυσικό να υποθέσουμε ότι η αιτία βρίσκεται στη ίδια τη σπονδυλική στήλη, και, ως εκ τούτου, η θεραπευτική προσέγγιση θα πρέπει να εστιάζεται εκεί. Ωστόσο, άλλοι παράγοντες, εκτός της σπονδυλικής στήλης συχνά προκαλούν αλλαγές στη μορφολογία της. Σε αυτές τις περιπτώσεις είναι χρήσιμο να διευρύνουμε τον θεραπευτικό μας ορίζοντα, συμπεριλαμβάνοντας στο πλάνο μας και άλλες περιοχές του σώματος.



    • ΑΛΚΙΜΑΧΟΥ 3-5/116 34/ΑΘΗΝΑ
    • 210 7220562
    • Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

    ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΑΣ

    Συνδεθείτε με τα κοινωνικά μας δίκτυα "Social Media" και ανακαλύψετε τις νεότερες πληροφορίες

    Who's Online

    Αυτήν τη στιγμή επισκέπτονται τον ιστότοπό μας 180 guests και κανένα μέλος

    © Physio.gr All rights reserved.
    by Avatar.gr.